<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="hi">
	<id>https://hi.bharatpedia.org/w/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=2409%3A4064%3A791%3AEA4C%3A1E68%3A4FE7%3A33EE%3A77DE</id>
	<title>भारतपीडिया - सदस्य द्वारा योगदान [hi]</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://hi.bharatpedia.org/w/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=2409%3A4064%3A791%3AEA4C%3A1E68%3A4FE7%3A33EE%3A77DE"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://hi.bharatpedia.org/wiki/%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A5%87%E0%A4%B7:%E0%A4%AF%E0%A5%8B%E0%A4%97%E0%A4%A6%E0%A4%BE%E0%A4%A8/2409:4064:791:EA4C:1E68:4FE7:33EE:77DE"/>
	<updated>2026-08-29T02:51:39Z</updated>
	<subtitle>सदस्य द्वारा योगदान</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.6</generator>
	<entry>
		<id>https://hi.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%9F%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A5%80%E0%A4%AF_%E0%A4%B6%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A4%BE_%E0%A4%A6%E0%A4%BF%E0%A4%B5%E0%A4%B8&amp;diff=7518</id>
		<title>राष्ट्रीय शिक्षा दिवस</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://hi.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%9F%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A5%80%E0%A4%AF_%E0%A4%B6%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B7%E0%A4%BE_%E0%A4%A6%E0%A4%BF%E0%A4%B5%E0%A4%B8&amp;diff=7518"/>
		<updated>2020-11-10T07:08:42Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;2409:4064:791:EA4C:1E68:4FE7:33EE:77DE: &lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;यह दिवस [[भारत सरकार]] [[भारत]] के पहले शिक्षा मंत्री एवं [[भारत रत्‍न|भारत रत्न]] से सम्मानित [[अबुल कलाम आज़ाद|मौलाना अबुल कलाम आज़ाद]] की याद में हर [[११ नवम्बर|11 नवंबर]] को मनाया जाता है। वैधानिक रूप से इसका प्रारम्भ [[11 नवम्बर 2008]] से किया गया है।&lt;br /&gt;
मौलाना अबुल कलाम आजाद का जन्म 11 नवम्बर 1888 को हुआ था। वे भारत के पहले शिक्षा मंत्री थे।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== भारत की राष्ट्रीय शिक्षा संस्थाएं ==&lt;br /&gt;
&amp;quot;[[शान्तिनिकेतन|शान्ति निकेतन]]&amp;quot; अर्थात् `विश्व भारती&#039; विश्वविद्यालय भारत की सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रीय शिक्षा संस्था है जिसकी स्थापना डा। रवीन्द्रनाथ टैगोर ने १९०१ ई में की थी। [[ब्रिटिश राज|ब्रिटिश शासन]] के विरुद्ध देश में जिस पुनर्जागरण तथा क्रांति के आन्दोलनों का सूत्रपात हुआ उनके कर्णधार राजा राममोहनराय, स्वामी विवेकानन्द, स्वामी दयानन्द, अरविन्द घोस, रवीन्द्रनाथ टैगोर आदि देशभक्त थे। इन महापुरुषों ने जहाँ विविध क्षेत्रों में अपने मौलिक विचार प्रस्तुत किये, वहां शिक्षा के क्षेत्र में भी महत्त्वपूर्ण प्रयास किये। इन्होंने भारत में अँग्रेजी शिक्षा के विनाशकारी प्रभाव को समझ कर देश की सभ्यता एवं संस्कृति के अनुकूल शिक्षा के भारतीयकरण का प्रयास किया तथा अनेक राष्ट्रीय शिक्षा संस्थाओं की स्थापना कर लोगों में देशभक्ति की चेतना जाग्रत की। &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
हरिद्वार की [[गुरुकुल कांगड़ी विश्वविद्यालय|गुरुकुल कांगड़ी]], अहमदाबाद की [[गुजरात विद्यापीठ]], बनारस की [[महात्मा गाँधी काशी विद्यापीठ|काशी विद्यापीठ]], बोलपुर (प. बंगाल) की शांति-निकेतन या विश्व भारती आदि इसी प्रकार के राष्ट्रीय शिक्षा केन्द्र थे। इन महापुरुषों एवं उनके द्वारा संस्थापित इन शिक्षा-संस्थाओं का भारतीय राष्ट्रीय स्वाधीनता आंदोलन में महत त्वपूर्ण योगदान रहा था।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== इन्हें भी देखें ==&lt;br /&gt;
{{साँचा:WVS}}&lt;br /&gt;
* [[शिक्षा दर्शन]]&lt;br /&gt;
* [[शिक्षाशास्त्री]]&lt;br /&gt;
* [[शिक्षण विधियाँ]]&lt;br /&gt;
* [[भारत की शिक्षा प्रणाली|भारत मे शिक्षा]]&lt;br /&gt;
* [[स्त्री शिक्षा|नारी शिक्षा]]&lt;br /&gt;
{{आधार}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[श्रेणी:शिक्षा]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>2409:4064:791:EA4C:1E68:4FE7:33EE:77DE</name></author>
	</entry>
</feed>